3. Het praktische luik: de epigrafisch geattesteerde decuriones adlecti

3.4 Het profiel van de decuriones adlecti: de verspreiding over de diverse sociale groepen in het Romeinse Rijk

In dit korte paragraafje zouden we even aandacht willen besteden aan de status van de decuriones adlecti: hoeveel leden van deze groep behoren tot de ordo senatorius, hoeveel zijn –honoraire of functionele – eques? Zijn er adlecti die behoren tot de in het Romeinse Rijk omvangrijke groep van vrijgelatenen en slaven? Of behoort het merendeel van de adlecti gewoon tot de  municipale bourgeoisie, al dan niet met een incursie op rijksniveau?[300] En is er eigenlijk een verschil te bemerken tussen Italië en de westelijke provincies?

Zoals intussen duidelijk is, zijn er in Italië 75 decuriones adlecti geattesteerd, die we als volgt over de door ons onderscheiden sociale groepen kunnen verdelen.

Tabel 3.7: Het sociaal profiel van de decuriones adlecti (Italië)

We zien in tabel 3.7 en grafiek 3.8 dat van slechts een heel beperkt aantal decuriones adlecti de status niet bepaald kan worden (1 van 75 of 1,33 %)[303]. Hierdoor verschillen de percentages die we berekend hebben met en zonder de incerti niet erg veel. Maar we kunnen tevens opmerken dat het aandeel van de hogere sociale klassen binnen het geheel van de decuriones adlecti in het niets valt bij het aandeel van de municipale bourgeoisie. 54 of 72,00 %[304] van alle decuriones adlecti behoren tot deze groep. Slechts 15 of 20 %[305] van alle decuriones adlecti behoort tot de groep van honoraire equites. Nauwelijks 3 of 4 %[306] van alle in Italië geattesteerde decuriones adlecti behoren tot de groep van functionele equites. En er zijn zelfs geen senatoren als decuriones adlecti geattesteerd. Daartegenover zijn er dan wel weer twee vrijgelatenen zijn geattesteerd als decurio adlectus[307]. Dit zou men normaal gezien niet verwachten, aangezien men voor het bekleden van alle municipale functies, inclusief het decurionaat, ingenuus of vrijgeboren moest zijn.

Grafiek 3.8: Het sociaal profiel van de decuriones adlecti (Italië)

Wanneer we de verschillende subcategorieën binnen de sociale groepen onder de loep nemen, moeten we opmerken dat slechts een beperkt aantal decuriones adlecti ooit erin geslaagd is, of zich de moeite getroost heeft, een carrière op het rijksniveau te beginnen. Zoals we reeds gezegd hebben, is het aantal functionele equites beperkt. Hierbij komt nog dat deze drie personen horen tot de groep equites die enkel de militiae equestres hebben afgemaakt. Er is geen enkele procurator geattesteerd als decurio adlectus en tevens is er geen enkele primipilaris die zijn carrière heeft verder gezet als decurio adlectus (in Italië vinden we trouwens ook geen enkele primipilares die na zijn carrière in het leger  op municipaal vlak  verder actief is geweest). We kunnen dan ook besluiten dat geen enkele van de adlecti er is in geslaagd door te dringen tot de absolute top van het Romeinse Rijk, tot de elite die op rijksniveau de touwtjes in handen hield. De echte rijkselite ontbreekt aldus binnen de groep van de decuriones adlecti.

Ook binnen de groep van de honoraire equites is het aantal personen dat ooit het municipale niveau verlaten heeft, beperkt. Slechts 4 op 15 honoraire equites[308] hebben ooit een functie op rijksniveau uitgeoefend. Ook bij de municipale bourgeoisie is dit heel sterk het het geval: 53 van de 54 geattesteerde decuriones adlecti uit deze groep (98,15 %) hebben nooit het municipale niveau verlaten[309].

Hoe zat het in de verschillende provincies? In de westelijke provincies is het aantal (geattesteerde) decuriones adlecti in elk geval al beduidend lager dan in Italië. We hebben er slechts 23 kunnen opsporen. Als eerste punt moeten we dan ook opmerken dat dit aantal van 23 adlecti een behoorlijk kleine groep is en dat het bijna onmogelijk is iets met een grote graad van zekerheid uit dit cijfermateriaal af te leiden. Bovendien is de groep  van wie de status niet te bepalen is hier groter[310]. Toch kunnen we aan de hand van deze cijfers dezelfde tendensen onderscheiden als in Italië, zij het dat deze tendensen in de provincies iets extremer lijken. Het sociaal profiel van de provinciale decuriones adlecti is af te leiden uit de volgende tabel.

Tabel 3.9 : Sociaal profiel van de decuriones adlecti (westelijke provincies)